1所羅門ê箴言。智慧ê kiáⁿ hō͘老父歡喜；愚戇ê kiáⁿ hō͘老母憂悶。Só͘-lô-bûn ê chim-giân. Tì-hūi ê kiáⁿ hō͘ lāu-pē hoaⁿ-hí; Gû-gōng ê kiáⁿ hō͘ lāu-bú iu-būn.

2不義ê錢lóng無利益；只有公義能救人脫離死無。Put-gī ê chîⁿ lóng bô lī-ek; Chí-ū kong-gī ōe kiù lâng thoat-lī sí-bô.

3耶和華無hō͘義人tú-tio̍h iau餓；pháiⁿ人所欣慕ê，伊無hō͘伊成。Iâ-hô-hoa bô hō͘ gī-lâng tú-tio̍h iau-gō; Pháiⁿ-lâng só͘ him-bō͘-ê, I bô hō͘ i chiâⁿ.

4手pîn-tōaⁿ-ê，beh tú-tio̍h sòng-hiong；手kut-力-ê，beh得tio̍h好額。Chhiú pîn-tōaⁿ-ê, beh tú-tio̍h sòng-hiong; Chhiú kut-la̍t-ê, beh tit-tio̍h hó-gia̍h.

5夏天積聚ê，是智慧ê kiáⁿ；收割ê時ài睏ê，是卸敗ê kiáⁿ。Hē-thiⁿ chek-chū-ê, sī tì-hūi ê kiáⁿ; Siu-koah ê sî ài-khùn--ê, sī sià-pāi ê kiáⁿ.

6福氣臨到義人ê頭殼；強暴遮掩pháiⁿ人ê嘴。Hok-khì lîm-kàu gī-lâng ê thâu-khak; Kiông-pō jia-iám pháiⁿ-lâng ê chhùi.

7義人ê記念受o-ló；pháiⁿ人ê名的確臭。Gī-lâng ê kì-liām siū o-ló; Pháiⁿ-lâng ê miâ tek-khak chhàu.

8心內智慧ê，beh聽受命令，嘴講戇話ê，beh失敗。Sim-lāi tì-hūi-ê, beh thiaⁿ-siū bēng-lēng, Chhùi kóng gōng-ōe-ê, beh sit-pāi.

9行正直路ê，行踏安穩；Thàn彎曲路ê，beh露現。Kiâⁿ chèng-ti̍t lō͘--ê, kiâⁿ-ta̍h an-ún; Thàn oan-khiau lō͘--ê, beh lō͘-hiān.

10Nih目會意ê，hō͘人憂悶；嘴講戇話ê，beh失敗。Nih-ba̍k hōe-ì--ê, hō͘ lâng iu-būn; Chhùi kóng gōng-ōe--ê, beh sit-pāi.

11義人ê嘴是活命ê水泉；強暴遮掩pháiⁿ人ê嘴。Gī-lâng ê chhùi sī oa̍h-miā ê chúi-chôaⁿ; Kiông-pō jia-iám pháiⁿ-lâng ê chhùi.

12怨恨會惹起相爭；仁愛會遮蓋lóng總ê過失。Oàn-hūn ōe jiá-khí saⁿ-chiⁿ; Jîn-ài ōe jia-khàm lóng-chóng ê kè-sit.

13Tī明理ê人嘴內chhē-tio̍h智慧；無知ê人ê ka-chiah有柺á便便。Tī bêng-lí ê lâng chhùi-lāi chhē-tio̍h tì-hūi; Bû-ti ê lâng ê ka-chiah ū koáiⁿ-á piān-piān.

14智慧ê人積聚見識；戇人ê嘴beh快快失敗。Tì-hūi ê lâng chek-chū kiàn-sek; Gōng-lâng ê chhùi beh khoài-khoài sit-pāi.

15好額人ê財物是伊堅固ê城；Sòng-hiong人ê欠缺是伊失敗ê因端。Hó-gia̍h lâng ê châi-bu̍t sī i kian-kò͘ ê siâⁿ; Sòng-hiong lâng ê khiàm-kheh sī i sit-pāi ê in-toaⁿ.

16義人ê tio̍h磨致到活；pháiⁿ人所thàn-ê，致到有罪。Gī-lâng ê tio̍h-bôa tì-kàu oa̍h; Pháiⁿ-lâng só͘ thàn--ê, tì-kàu ū chōe.

17聽受勸-ê，是行tī活命ê路；棄sak責備ê，就是行迷路。Thiaⁿ-siū khoàn-kài--ê, sī kiâⁿ tī oa̍h-miā ê lō͘; Khì-sak chek-pī--ê, chiū-sī kiâⁿ bê-lō͘.

18Khǹg密伊ê怨恨ê，嘴講白賊；譭謗人ê，是戇人。Khǹg-ba̍t i ê oàn-hūn--ê, chhùi kóng pe̍h-chha̍t; Húi-pòng lâng--ê, sī gōng-lâng.

19厚話ê人bōe免有過失；約束嘴舌ê，是有智慧。Kāu-ōe ê lâng bōe-bián ū kè-sit; Iok-sok chhùi-chi̍h--ê, sī ū tì-hūi.

20義人ê舌，親像紋銀；pháiⁿ人ê心無甚麼價值。Gī-lâng ê chi̍h, chhin-chhiūⁿ bûn-gûn; Pháiⁿ-lâng ê sim bô sím-mi̍h kà-ti̍t.

21義人ê嘴培養chōe-chōe人；戇人因為無知來死。Gī-lâng ê chhùi pôe-ióng chōe-chōe lâng; Gōng-lâng in-ūi bû-ti lâi sí.

22耶和華ê賜福，hō͘人好額；也無chham憂悶tī內面。Iâ-hô-hoa ê sù-hok, hō͘ lâng hó-gia̍h; Iā bô chham iu-būn tī lāi-bīn.

23愚戇ê人掠行pháiⁿ做kún笑；總是明理ê人掠智慧做歡喜。Gû-gōng ê lâng lia̍h kiâⁿ-pháiⁿ chòe kún-chhiò; Chóng-sī bêng-lí ê lâng lia̍h tì-hūi chòe hoaⁿ-hí.

24pháiⁿ人所kiaⁿ-ê，beh臨到伊；義人所ài ê，beh得tio̍h允准。Pháiⁿ-lâng só͘ kiaⁿ--ê, beh lîm-kàu i; Gī-lâng só͘ ài ê, beh tit-tio̍h ún-chún.

25狂風一下過，pháiⁿ人歸tī無；義人是永遠ê地基。Kông-hong chi̍t-ē kè, pháiⁿ-lâng kui tī bô; Gī-lâng sī éng-oán ê tōe-ki.

26人差pîn-tōaⁿ ê人，是親像嘴齒tú-tio̍h醋，目睭tú-tio̍h火薰。Lâng chhe pîn-tōaⁿ ê lâng, Sī chhin-chhiūⁿ chhùi-khí tú-tio̍h chhò͘, ba̍k-chiu tú-tio̍h hé-hun.

27敬畏耶和華，就加添日子；總是pháiⁿ人ê年歲beh減少。Kèng-ùi Iâ-hô-hoa, chiū ke-thiⁿ ji̍t-chí; Chóng-sī pháiⁿ-lâng ê nî-hè beh kiám-chió.

28義人ê ǹg望是歡喜；pháiⁿ人ê欣慕是空空。Gī-lâng ê ǹg-bāng sī hoaⁿ-hí; Pháiⁿ-lâng ê him-bō͘ sī khang-khang.

29耶和華ê路對tī正直ê人做衛所；對tī行pháiⁿ ê人做毀滅。Iâ-hô-hoa ê lō͘ tùi-tī chèng-ti̍t ê lâng chòe ōe-só͘; Tùi-tī kiâⁿ-pháiⁿ ê lâng chòe húi-bia̍t.

30義人永遠無移徙；pháiⁿ人bōe得tio̍h khiā起tī地上。Gī-lâng éng-oán bô î-sóa; Pháiⁿ-lâng bōe tit-tio̍h khiā-khí tī tōe-chiūⁿ.

31義人ê嘴生出智慧；乖謬ê舌beh受割斷。Gī-lâng ê chhùi siⁿ-chhut tì-hūi; Koāi-biū ê chi̍h beh siū koah-tn̄g.

32義人ê嘴唇知thang hō͘人歡喜；pháiⁿ人ê嘴講乖謬ê話。Gī-lâng ê chhùi-tûn chai thang hō͘ lâng hoaⁿ-hí; Pháiⁿ-lâng ê chhùi kóng koāi-biū ê ōe.

1詭詐ê天秤是耶和華所厭惡；公平ê鉈子是祂所歡喜。Khúi-chà ê thian-phêng sī Iâ-hô-hoa só͘ iàm-ò͘ⁿ; Kong-pêng ê tô-chí sī I só͘ hoaⁿ-hí.

2驕傲來，見笑亦來；總是智慧是kap謙卑ê人相kap tī-teh。Kiau-ngō͘ lâi, kiàn-siàu ia̍h lâi; Chóng-sī tì-hūi sī kap khiam-pi ê lâng saⁿ-kap tī-teh.

3正直ê人，伊ê真實beh引chhōa伊；奸詐ê人，伊ê乖僻beh敗壞伊。Chèng-ti̍t ê lâng, i ê chin-si̍t beh ín-chhōa i; Kan-chà ê lâng, i ê koāi-phiah beh pāi-hoāi i.

4大受氣ê日，錢財無利益；只有公義ōe救人脫離死無。Tōa siū-khì ê ji̍t, chîⁿ-châi bô lī-ek; Chí-ū kong-gī ōe kiù lâng thoat-lī sí-bô.

5完全ê人ê義beh鋪平伊ê路；獨獨pháiⁿ人beh因為伊ê pháiⁿ跋倒。Oân-choân ê lâng ê gī beh pho͘-pîⁿ i ê lō͘; To̍k-to̍k pháiⁿ-lâng beh in-ūi i ê pháiⁿ poa̍h-tó.

6正直ê人ê義beh拯救伊；奸詐ê人beh hō͘ in ê pháiⁿ掠tio̍h。Chèng-ti̍t ê lâng ê gī beh chín-kiù i; Kan-chà ê lâng beh hō͘ in ê pháiⁿ lia̍h-tio̍h.

7Pháiⁿ人一下死，伊ê ǹg望beh無去；罪人所欣慕ê，也無去。Pháiⁿ-lâng chi̍t-ē sí, i ê ǹg-bāng beh bô--khì; Chōe-jîn só͘ him-bō͘-ê, iā bô--khì.

8義人得tio̍h脫離患難；有pháiⁿ人做伊ê替身。Gī-lâng tit-tio̍h thoat-lī hoān-lān; Ū pháiⁿ-lâng chòe i ê thòe-sin.

9無敬虔ê人用嘴hāi厝邊；獨獨義人tùi知識得tio̍h救。Bô kèng-khiân ê lâng ēng chhùi hāi chhù-piⁿ; To̍k-to̍k gī-lâng tùi chai-bat tit-tio̍h kiù.

10義人興通，thong城歡喜；pháiⁿ人滅無，人lóng出歡喜ê聲。Gī-lâng heng-thong, thong-siâⁿ hoaⁿ-hí; Pháiⁿ-lâng bia̍t-bô, lâng lóng chhut hoaⁿ-hí ê siaⁿ.

11城因為正直ê人ê祝福就興起；總是因為pháiⁿ人ê嘴就chhia倒。Siâⁿ in-ūi chèng-ti̍t ê lâng ê chiok-hok chiū heng-khí; Chóng-sī in-ūi pháiⁿ-lâng ê chhùi chiū chhia-tó.

12藐視厝邊ê，是無知ê人；總是明理ê人靜靜無做聲。Biáu-sī chhù-piⁿ--ê, sī bû-ti ê lâng; Chóng-sī bêng-lí ê lâng chēng-chēng bô chòe-siaⁿ.

13四界行，講人ê長短，漏洩祕密ê事；心誠實ê人khǹg密tāi-chì。Sì-kòe kiâⁿ, kóng lâng ê tn̂g-té, lāu-siat pì-bi̍t ê sū; Sim sêng-si̍t ê lâng khǹg-ba̍t tāi-chì.

14無智慧ê指導，百姓就失敗；謀士chōe，就得tio̍h安穩。Bô tì-hūi ê chí-tō, peh-sìⁿ chiū sit-pāi; Bô͘-sū chōe, chiū tit-tio̍h an-ún.

15Kā生份人做保認，beh大受刻虧；M̄-ài kā人答應ê，就得tio̍h安穩。Kā siⁿ-hūn lâng chòe pó-jīn, beh tōa siū khek-khui; M̄-ài kā lâng tah-èng--ê, chiū tit-tio̍h an-ún.

16好德行ê婦人人得tio̍h名聲；強猛ê ta-po͘人得tio̍h錢財。Hó tek-hēng ê hū-jîn-lâng tit-tio̍h miâ-siaⁿ; Kiông-béng ê ta-po͘-lâng tit-tio̍h chîⁿ-châi.

17仁慈ê人利益家己ê性命；殘忍ê人害家己ê身軀。Jîn-chû ê lâng lī-ek ka-kī ê sìⁿ-miā; Chân-jím ê lâng hāi ka-kī ê seng-khu.

18Pháiⁿ人經營，得tio̍h虛假ê工錢；也義ê種子ê，得tio̍h實在ê效果。Pháiⁿ-lâng keng-êng, tit-tio̍h hu-ké ê kang-chîⁿ; Iā gī ê chéng-chí--ê, tit-tio̍h si̍t-chāi ê hāu-kó.

19長長行義ê，beh得tio̍h活；追jip pháiⁿ tāi-ê，beh致到死；Tn̂g-tn̂g kiâⁿ-gī--ê, beh tit-tio̍h oa̍h; Tui-jip pháiⁿ-tāi--ê, beh tì-kàu sí;

20心內乖僻ê，是耶和華所厭惡；行tāi-chì完全ê，是祂所歡喜。Sim-lāi koāi-phiah--ê, sī Iâ-hô-hoa só͘ iàm-ò͘ⁿ; Kiâⁿ tāi-chì oân-choân--ê, sī I só͘ hoaⁿ-hí.

21Pháiⁿ人手khan手，的確bōe免受刑罰；義人ê後裔beh得tio̍h拯救。Pháiⁿ-lâng chhiú khan chhiú, tek-khak bōe bián siū hêng-hoa̍t; Gī-lâng ê hō͘-è beh tit-tio̍h chín-kiù.

22婦人人súi，也無明理，親像金環掛tī豬ê鼻。Hū-jîn-lâng súi, iā bô bêng-lí, Chhin-chhiūⁿ kim-khoân kòa tī ti ê phīⁿ.

23義人所意愛ê，lóng是好；pháiⁿ人所ǹg望ê，結局是受氣。Gī-lâng só͘ ì-ài--ê, lóng sī hó; Pháiⁿ-lâng só͘ ǹg-bāng--ê, kiat-kio̍k sī siū-khì.

24有人ná the̍h出，就ná加添；有人堅吝，就反tńg sòng-hiong。Ū lâng ná the̍h-chhut, chiū ná ke-thiⁿ; Ū lâng kian-līn, chiū hoán-tńg sòng-hiong.

25Ài捨施ê，beh得tio̍h豐盛；潤澤人ê，beh得tio̍h潤澤。Ài siá-sì--ê, beh tit-tio̍h hong-sēng; Lūn-te̍k lâng-ê, beh tit-tio̍h lūn-te̍k.

26Tún五穀m̄ thiò-ê，百姓beh咒詛伊；甘願thiò-出-ê，beh得tio̍h祝福。Tún gō͘-kak m̄ thiò--ê, peh-sìⁿ beh chiù-chó͘ i; Kam-goān thiò-chhut--ê, beh tit-tio̍h chiok-hok.

27出力做好ê，beh得tio̍h恩惠；專務害人ê，害beh到伊ê身軀。Chhut-la̍t chòe hó-ê, beh tit-tio̍h un-hūi; Choan-bū hāi lâng-ê, hāi beh kàu i ê seng-khu.

28Óa靠家己ê錢財ê，beh跋倒；義人beh興旺，親像青翠ê樹葉。Óa-khò ka-kī ê chîⁿ-châi--ê, beh poa̍h-tó; Gī-lâng beh heng-ōng, chhin-chhiūⁿ chhiⁿ-chhùi ê chhiū-hio̍h.

29攪擾家己ê家ê，所接受ê是風；愚戇ê人beh做心內智慧ê人ê奴僕。Kiáu-jiáu ka-kī ê ke--ê, só͘ chiap-siū--ê sī hong; Gû-gōng ê lâng beh chòe sim-lāi tì-hūi ê lâng ê lô͘-po̍k.

30義人所結ê果子是活命ê樹；智慧ê人得tio̍h人ê靈魂。Gī-lâng só͘ kiat ê ké-chí sī oa̍h-miā ê chhiū; Tì-hūi ê lâng tit-tio̍h lâng ê lêng-hûn.

31看ah，義人tī世間受報應；何況pháiⁿ人kap有罪ê人ah？Khòaⁿ ah, gī-lâng tī sè-kan siū pò-èng; Hô-hòng pháiⁿ-lâng kap ū-chōe ê lâng ah?

1歡喜受教督ê，就是歡喜知識；怨恨責備ê，就是cheng-siⁿ。Hoaⁿ-hí siū kàu-tok--ê, chiū-sī hoaⁿ-hí chai-bat; Oàn-hūn chek-pī--ê, chiū-sī cheng-siⁿ.

2好人beh得tio̍h耶和華ê恩惠；設詭計ê人，伊beh定伊ê罪。Hó-lâng beh tit-tio̍h Iâ-hô-hoa ê un-hūi; Siat khúi-kè ê lâng, I beh tēng i ê chōe.

3人bōe會tùi pháiⁿ來建立；義人ê根本永bōe搖動。Lâng bōe-ōe tùi pháiⁿ lâi kiàn-li̍p; Gī-lâng ê kun-pún éng bōe iô-tāng.

4才德ê婦人人是丈夫ê冕旒；卸敗ê婦人人hō͘丈夫親像骨朽爛。Châi-tek ê hū-jîn-lâng sī tiōng-hu ê bián-liû; Sià-pāi ê hū-jîn-lâng hō͘ tiōng-hu chhin-chhiūⁿ kut hiú-nōa.

5義人ê念頭是公平；pháiⁿ人ê計謀是詭詐。Gī-lâng ê liām-thâu sī kong-pêng; Pháiⁿ-lâng ê kè-bô͘ sī khúi-chà.

6pháiⁿ人ê話是當等beh害人；正直ê人ê嘴，beh救伊。Pháiⁿ-lâng ê ōe sī tng-tán beh hāi lâng; Chèng-ti̍t ê lâng ê chhùi, beh kiù i.

7pháiⁿ人倒壞歸tī無；義人ê家beh khiā在。Pháiⁿ-lâng tó-hoāi kui tī bô; Gī-lâng ê ke beh khiā-chāi.

8人beh照伊ê智慧得tio̍h o-ló；心內乖謬ê，beh受藐視。Lâng beh chiàu i ê tì-hūi tit-tio̍h o-ló; Sim-lāi koāi-biū--ê, beh siū biáu-sī.

9受人看輕ê，iáu-kú有奴僕ê，khah贏家己尊大，也欠缺米糧ê。Siū lâng khòaⁿ-khin--ê, iáu-kú ū lô͘-po̍k ê, Khah-iâⁿ ka-kī chun-tōa, iā khiàm-kheh bí-niû ê.

10義人關心伊ê cheng-siⁿ ê活命；pháiⁿ人ê憐憫也是殘忍。Gī-lâng koan-sim i ê cheng-siⁿ ê oa̍h-miā; Pháiⁿ-lâng ê lîn-bín iā sī chân-jím.

11種作伊ê田園ê，beh有米糧夠額，交陪無hē-lo̍h ê人是無知。Chèng-choh i ê chhân-hn̂g ê, beh ū bí-niû kàu-gia̍h, Kau-pôe bô hē-lo̍h ê lâng sī bû-ti.

12pháiⁿ人欣慕不義ê人ê羅網；義人ê根頭生出果子。Pháiⁿ-lâng him-bō͘ put-gī ê lâng ê lô-bāng; Gī-lâng ê kun-thâu siⁿ-chhut ké-chí.

13嘴唇ê過失是pháiⁿ ê羅網；獨獨義人beh脫離患難。Chhùi-tûn ê kè-sit sī pháiⁿ ê lô-bāng; To̍k-to̍k gī-lâng beh thoat-lī hoān-lān.

14人因為嘴所結ê果子beh得tio̍h福氣滿滿；人照伊ê手所做ê，beh得tio̍h報應。Lâng in-ūi chhùi só͘ kiat ê ké-chí beh tit-tio̍h hok-khì móa-móa; Lâng chiàu i ê chhiú só͘ chòe--ê, beh tit-tio̍h pò-èng.

15戇人看家己ê路做正直；獨獨智慧ê人聽人苦勸。Gōng-lâng khòaⁿ ka-kī ê lō͘ chòe chèng-ti̍t; To̍k-to̍k tì-hūi ê lâng thiaⁿ lâng khó͘-khǹg.

16戇人ê m̄願liâm-piⁿ顯出；通達ê人khǹg密見笑。Gōng-lâng ê m̄-goān liâm-piⁿ hián-chhut; Thong-ta̍t ê lâng khǹg-ba̍t kiàn-siàu.

17講實話ê，顯明公義；Lām-sám干證ê，顯出詭譎。Kóng si̍t-ōe--ê, hián-bêng kong-gī; Lām-sám kan-chèng--ê, hián-chhut khúi-khiat.

18講話躁性ê，親像刀ê鑿人；智慧ê人ê舌能醫好人。Kóng-ōe sò-sèng--ê, chhin-chhiūⁿ to ê chha̍k-lâng; Tì-hūi ê lâng ê chi̍h ōe i-hó lâng.

19誠實ê嘴永遠堅固；白賊ê舌不過tiap-á久。Sêng-si̍t ê chhùi éng-oán kian-kò͘; Pe̍h-chha̍t ê chi̍h put-kò tiap-á-kú.

20圖謀pháiⁿ-tāi-ê，心存詭詐；勸人和好ê，beh得tio̍h歡喜。Tô͘-bô͘ pháiⁿ-tāi--ê, sim chûn khúi-chà; Khǹg lâng hô-hó--ê, beh tit-tio̍h hoaⁿ-hí.

21義人無tú-tio̍h知-hāi；pháiⁿ人tú-tio̍h災禍滿滿。Gī-lâng bô tú-tio̍h chai-hāi; Pháiⁿ-lâng tú-tio̍h chai-hō móa-móa.

22白賊ê嘴唇是耶和華所厭惡；行tāi-chì誠實ê，是伊所歡喜。Pe̍h-chha̍t ê chhùi-tûn sī Iâ-hô-hoa só͘ iàm-ò͘ⁿ; Kiâⁿ tāi-chì sêng-si̍t--ê, sī I só͘ hoaⁿ-hí.

23通達ê人隱khǹg知識；戇人ê心顯出愚戇；Thong-ta̍t ê lâng ún-khǹg chai-bat; Gōng-lâng ê sim hián-chhut gû-gōng;

24慇勤ê人伊ê手beh掌權；Pîn-tōaⁿ ê人beh做人ê苦工。Un-khûn ê lâng i ê chhiú beh chiáng-koân; Pîn-tōaⁿ ê lâng beh chòe lâng ê khó͘-kang.

25人ê心掛慮，hō͘伊餒志；一句好話，hō͘伊歡喜。Lâng ê sim khòa-lū, hō͘ i lóe-chì; Chi̍t-kù hó-ōe, hō͘ i hoaⁿ-hí.

26義人引chhōa伊ê厝邊；pháiⁿ人ê路hō͘人失迷。Gī-lâng ín-chhōa i ê chhù-piⁿ; Pháiⁿ-lâng ê lō͘ hō͘ lâng sit-bê.

27Pîn-tōaⁿ ê人無pek phah獵所得tio̍h-ê；慇勤ê人得tio̍h人寶貴ê財物。Pîn-tōaⁿ ê lâng bô pek phah-la̍h só͘ tit-tio̍h--ê; Un-khûn ê lâng tit-tio̍h lâng pó-kùi ê châi-bu̍t.

28Tī公義ê路有活命；伊ê路徑並無死無。Tī kong-gī ê lō͘ ū oa̍h-miā; I ê lō͘-kèng pēng bô sí-bô.